شماری از آگاهان سیاسی امروز(چهارشنبه) در یک کنفرانس خبری در کابل، ایران را متهم به سنگ اندازی در زمینه عبور پایپ لاین گاز ترکمنستان از خاک افغانستان به هند کردند.
در این نشست خبری که با حضور شماری از اعضای مرکز مطالعات منطقه ای و اکادمی علوم افغانستان برگزار شد، نگرانی ها در زمینه عبور پایپ لاین گاز ترکمنسان به هند از خاک افغانستان، مورد بررسی قرار گرفت.
حمیدالله فاروقی آگاه مسایل اقتصادی و استاد دانشگاه در این نشست گفت که ایران از عملی شدن این پروژه سخت ناراضی است و به همین دلیل تلاش می کند تا مانع اجرا این برنامه شود.
این پایپ لاین گاز به طول 1680 کیلومتر، از منطقه دولت آباد ترکمنستان آغاز می شود و پس از عبور از خاک افغانستان از طریق پاکستان به هند می رسد.
گفته می شود که سود سرشار اقتصادی این پروژه باعث شده است که ایران همواره خواهان عبور این پایپ لاین از خاک کشورش باشد.
به گفته فاروقی، عبور گاز ترکمنستان به هند از راه های دیگری نیز امکان دارد اما به دلیل نزدیکی و اقتصادی بودن آن، کشور های منطقه افغانستان را انتخاب کرده اند.
او اظهار نگرانی کرد که طولانی شدن زمان اجرای پروژه عبور پایپ لاین گاز ترکمنستان از خاک افغانستان موانعی را در برابر عملی شدن این پروژه ایجاد می کند،
براساس برآوردهای انجام شده، این پایپ لاین گاز ظرفیت انتقال بیش از 27 میلیارد مترمکعب گاز را دارد.
رایزنی ها در زمینه تعیین مسیر عبوراین پایپ لاین گاز از پانزده سال به این سو بین چهار کشور آغاز شد و سر انجام کارشناسان اقتصادی مسیر افغانستان را برای انتقال گاز ترکمنستان به هند انتخاب کردند.
موافقت نامه برای عملی شدن این پروژه در سال 2010 بین مقام های چهار کشور امضا شد و قرار است این پروژه تا سال 2014 به بهره برداری سپرده شود.
افغانستان؛ بازیگر ضعیف
شماری از آگاهان سیاسی بر این باورند که کشمکش های سیاسی قدرت های منطقه این پروژه را تحت تاثیر خود قرار داده است.
حمید الله فاروقی استاد دانشگاه کابل بر این باور است که حضور ایران به عنوان قدرت جدید اقتصادی در منطقه، راه های عملی شدن انتقال گاز ترکمنستان از خاک افغانستان به هندوستان را، تنگ تر کرده است.
در همین حال ذاکر حسین ارشاد آگاه مسایل سیاسی و استاد دانشگاه معتقد است که انتقال پایپ لاین گاز از خاک افغانستان به هند پیش از آنکه سود اقتصادی داشته باشد، جنبه های سیاسی دارد.
آقای ارشاد با اشاره به سود اقتصادی این پروژه برای افغانستان تاکید کرد که با تکمیل شدن این پروژه می توان به پیشرفت و ثبات افغانستان از چشم انداز جدید نگاه کرد.
به اعتقاد این استاد دانشگاه، حساسیت های سیاسی و اقتصادی عبور پایپ لاین گاز از خاک افغانستان خطر صدور تروریزم به افغانستان از سوی برخی کشورهای همسایه را تشدید می کند.
گفته می شود؛ شماری از کشورهایی که منافع اقتصادی شان در این پروژه تامین نمی شود؛ تلاش دارند تا مناطقی که در مسیر عبور این پایپ قرار دارند را همواره نا امن نگه دارند.
ذاکر حسین ارشاد آگاه مسایل سیاسی در نشست مشترک خبری اعضای اکادمی علوم و مرکز مطالعات منطقه ای، در کابل گفت که دیپلوماسی ضعیف همیشه از افغانستان قربانی گرفته است.
دیپلوماسی ضعیف؛ پیامدهای ناگوار
شماری از آگاهان سیاسی در کابل می گویند که سیاست های ضعیف افغانستان باعث شده تا منافع کلان اقتصادی و ملی در معرض تهدید قرار بگیرد.
ذاکر حسین ارشاد آگاه مسایل سیاسی در نشست مشترک خبری اعضای اکادمی علوم و مرکز مطالعات منطقه ای، در کابل گفت که دیپلوماسی ضعیف همیشه از افغانستان قربانی گرفته است.
آقای ارشاد افزود:” افغانستان بازیگران نا آشنا را وارد بازی می کنند که فاقد درک و دیدگاه ملی هستند و به همین دلیل ما (افغانستان) بارها قربانی بازی های کلان منطقه ای و جهانی شده ایم.”
این استاد دانشگاه تاکید کرد که دولت نباید با در نظر گرفتن معقولیت این پروژه (انتقال پایپ لاین گاز از خاک افغانستان) به کشورهای که می خواهند، مانع اجرای آن شوند فرصت دخالت را ندهد.”
او تاکید کرد که با تکمیل شدن این پروژه روابط افغانستان با منطقه گره خواهد خورد و دولت باید برای عملی شدن آن جدیت لازم را به خرج دهد.
غلام حضرت نادری – کابل
خبرگزاری بخدی
