وزارت امور خارجه ایران از اعلام آمادگی تهران برای بازگشت مهاجران افغان به کشورشان خبر داده است.

ناصر کنعانی، سخنگوی این وزارت امروز در نشست خبری در تهران گفت که ایران در راستای تامین امنیت در افغانستان تلاش می کند تا مهاجران بتوانند به گفته او با خاطر آسوده به کشورشان برگردند.

او در واکنش به نشست چهارجانبه کمیشنری عالی سازمان ملل در امور پناهندگان، ایران، افغانستان و پاکستان که در تهران در حال برگزاری است گفت تلاش ها برای فراهم کردن شرایط بهتر زندگی در افغانستان جریان دارد.

در این نشست از جانب افغانستان مولوی عبدالرحمن راشد، معین مسلکی وزارت مهاجرین و عودت کنندگان طالبان شرکت کرده است.

او قبل از سفر به تهران در کابل گفت که بررسی مشکلات مهاجران افغان در ایران و پاکستان از اهداف این نشست است.

به گفته او در حال حاضر شش و نیم میلیون افغان در کشورهای ایران و پاکستان زندگی می کنند.

آقای کنعانی می گوید که ایران در راستای تامین امنیت در افغانستان تلاش می کند تا مهاجران بتوانند به گفته او با خاطر آسوده به کشورشان برگردند

بدنبال حاکمیت طالبان روند مهاجرت غیرقانونی به ایران و پاکستان شدت بیشتر گرفته است و روزانه صدها نفر وارد این دو کشور همسایه می شوند.

ناصر کنعانی، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران امروز گفت که کشورش تلاش می کند تا شرایط بهتری زندگی را برای آوارگان افغان در ایران فراهم نماید. او در این باره توضیحات بیشتری نداده است.

به گفته او، تهران از حداکثر ظرفیت برای رسیدن به هدف استفاده خواهد کرد.

افغانستان موضوع مهم برای ایران

ناصر کنعانی می گوید که تامین صلح و امنیت در افغانستان از موضوعات مهم برای ایران است و به گفته او تهران تلاش می کند تا افغانستان به توسعه، ثبات و امنیت دست یابد.

او در تهران به خبرنگاران گفت: «موضوع افغانستان یکی از موضوعات بسیار مهم برای ایران است. ایران هم در چارچوب تلاش های دوجانبه به دنبال کمک به توسعه ثبات و امنیت در افغانستان برای ایجاد شرایط بهتر زندگی برای شهروندان این کشور در داخل بوده و این تلاش پس از خروج نیروهای آمریکایی از این کشور ادامه یافته.»

تهران گفته است که پس از سقوط نظام جمهوریت در افغانستان و قدرت گیری مجدد طالبان، جمهوری اسلامی ایران پذیرای بزرگترین موج ورود آوارگان و پناهندگان افغانستانی نسبت به هر کشور دیگری بوده است.

مطابق آمار رسمی که ماه گذشته  دولت ایران منتشر کرد رقم آوارگان افغانستانی در ایران به بیش از دو میلیون نفر رسیده است.

طالبان اعلام کرده اند که گذرگاه سپین بولدک که دیروز در نتیجه درگیری بسته شده بود، دوباره به روی رفت و آمد مردم باز شده است.

خبرگزاری باختر که در کنترول طالبان است توییتی را منتشر کرده و گفته است: «دروازه سپین بولدک و چمن قندهار که روز گذشته در پی یک سلسله مشکلات مسدود شده بود، پس از مذاکرات میان مقامات سرحدی افغانستان و پاکستان امروز دوباره باز شد.»

همزمان محمد صادق، نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان اعلام کرده که پیام شهباز شریف، نخست وزیر پاکستان را به طالبان رسانده است.

آقای محمد صادق می گوید نخست وزیر پاکستان از طالبان خواست «تضمین کند که گلوله‌باری در مرز تکرار نمی‌شود»

طالبان و مرزبانان پاکستانی دیروز در گذرگاه مرزی سپین بولدک باهم درگیری شدند. گفته شده است که مرزبانان پاکستانی مانع ایجاد پوسته ای شدند که قرار بود در نزدیک مرز ساخته شود.

در نتیجه این درگیری هفت تن کشته و نزدیک به سی تن دیگر زخمی شدند. بیشترین تلفات به جانب پاکستان وارد شده است.

ارتش پاکستان ناوقت دیروز اعلام کرد که ۶ غیرنظامی در اثر اصابت راکت کشته شدند، ارتش رقم زخمی های این رویداد را 17 تن خوانده است.

ارتش پاکستان این درگیری را «بی‌دلیل»خوانده و گفته که در مقابل پاسخ مطلوب داده شده است.

طالبان نیز اعلام کردند که یک طالب در این درگیری کشته شده و ده تن دیگر که سه تن آنها غیرنظامی هستند زخمی شدند.

در ماه های گذشته همواره میان طالبان و مرزبانان پاکستان درگیری رخ داده است.

پنجشنبه هفته گذشته طالبان مانع کار ساخت یک تعمیر جدید از سوی نیروهای پاکستانی در منطقه مرزی دانگام ولایت کنر شده بودند که باعث شد دو طرف حدود یک ساعت باهم درگیر شوند.

در اوایل ماه نوامبر، در پی تیراندازی و قتل یک مامور پاکستانی در گذرگاه مرزی چمن این گمرک یک هفته بسته شد. پس از آن نمایندگان پاکستان و حکومت طالبان بر ایجاد یک مکانیسم مشترک مدیریتی توافق کردند.

آمریکایی ها برای ایجاد یک دولت فراگیر در کابل آماده می شوند. واشنگتن روی “گروه قندهار” حساب باز کرده است و در حال بررسی حذف شبکه حقانی از صحنه است.

یک دولت فراگیر در کابل ممکن است در اوایل بهار ۲۰۲۳ به وجود آید. این را منابعی در مهاجرت سیاسی افغانستان به “نزاویسیمایا گازتا” گزارش کردند که با تلاش های نمایندگان آمریکایی آشنا هستند.

امریکای ها در تلاش هستند تعدادی از رهبران طالبان (سازمان ممنوعه در فدراسیون روسیه) را متقاعد کنند که با ایجاد کابینه وزرا با حضور نامزدهای گروه های اصلی قومی-سیاسی موافقت کنند. این منابع معتقدند موفقیت طرح های آمریکا به معنای تضعیف مواضع روسیه، چین، ایران و کشورهای منطقه در افغانستان خواهد بود.

نمایندگان بلندپایه وزارت خارجه ایالات متحده و سیا چندین ماه است که به طور فعال برای “آموزش مجدد” چهره‌های اصلی رژیم طالبان در افغانستان و همچنین رایزنی های فشرده با گروه های اصلی مهاجرت سیاسی افغانستان کار می کنند.

معماران آمریکایی مدل یک دولت فراگیر افغانستان نه تنها به ملا یعقوب، بلکه بر معاون اول نخست وزیر دولت طالبان، ملا عبدالغنی برادر، که رهبر “جناح قندهار” در رهبری سیاسی طالبان است، متکی هستند

برای انجام این کار، به گفته منابع “نزاویسیمایا گازتا”، فرستادگان آمریکایی از سایت‌های مختلفی در قطر، ترکیه، ازبیکستان، پاکستان، امارات متحده عربی و عربستان سعودی استفاده می‌کنند و به خدمات غیرمنتظره‌ترین میانه روان رو می‌آرند.

به عنوان مثال، توماس وست، نماینده ویژه وزارت امور خارجه برای افغانستان، که نقش اساسی در “دیپلماسی شاتل” واشنگتن با هدف حل مشکل ایجاد یک دولت فراگیر در کابل دارد، حتی از روابط خانوادگی خود استفاده کرد. – همسر آقای وست یک پشتون است و پدر همسرش با گروه های با نفوذ نخبگان افغانستان از جمله طالبان تماس های کاملا جدی دارد.

نقطه قوت فعالیت آمریکایی ها در بخش افغانستان امروز نه تنها همکاری موثر دیپلمات ها و افسران اطلاعاتی، بلکه شیوه ارتباطی انتخاب شده توسط توماس وست است. منابع “نزاویسیمایا گازتا” در مورد این وضعیت توضیح می دهند: “برخلاف متصدیان مسیر افغانستان در برخی از کشورهای دیگر، وست نشان می دهد که بیشتر دوست دارد گوش کند تا صحبت کند. او به مصاحبان افغان نمی‌آموزد که چه کاری باید انجام دهند، اما در طول سه ماه گذشته، به‌ویژه در جلسات متعدد در استانبول، ساعت‌ها به آنها گوش داده است. در نتیجه، سیاستمداران افغان که به شدت نیاز به توجه دارند، فرصتی برای سخن گفتن پیدا می‌کنند و دیپلمات آمریکایی تمام ظرایف زندگی مهاجرت سیاسی افغانستان، ایده‌ها و سوژه‌های اصلی را که توسط بازیگران اصلی سیاست افغانستان بحث می‌شود، می‌آموزد و ارتباطات شخصی مثبت را تحکیم می کند. سپس این امر به طرف آمریکایی این امکان را می‌دهد تا با ظرافت‌تر و بر این اساس، گفت‌وگوی موفقیت‌آمیز با همه طرف‌ها، از جمله طالبان، ایجاد نماید، حرکت‌های سازش را تدوین کند و راه‌حل‌های تاکتیکی جالبی ارائه دهد.”

نقش مهمی در مدل آمریکایی ارتباطات بین الافغانی را توانمندی های واسطه ای قطر و امارات ایفا می کنند. در این سکوها، با مشارکت سیاستمداران اصلی در دوحه، ابوظبی و دبی نمایندگان واشنگتن با موفقیت ارتباطات نقطه به نقطه را با چهره‌های با نفوذ رژیم طالبان توسعه می دهند.

به لطف ملا برادر کرزی که بیش از یک سال در حصر خانگی به سر می برد، چند روز پیش توانست از کابل به دبی پرواز کند

به این ترتیب، در اوایل ماه اکتبر، مقامات ارشد وزارت خارجه و سیا در پایتخت قطر با ملا عبدالحق وثیق، رئیس استخبارات طالبان دیدار کردند. در دوحه به درخواست آمریکایی ها، نمایندگان قطر با ملا محمد یعقوب وزیر دفاع طالبان گفتگوهای مهمی انجام دادند. ملا یعقوب چند روز پیش وارد امارات متحده عربی شد و بر اساس شنیده ها قرار است در آنجا با فرستادگان عالی رتبه آمریکایی دیدار کند.

به نظر می رسد که امارت های خاورمیانه از سوی آمریکایی ها نقش نقطه تماس اصلی با بلوک قدرت طالبان را بر عهده دارند. اول از همه، ما در مورد گروه قندهار درنیروهای امنیتی طالبان صحبت می کنیم که رهبر غیر رسمی آن ملا یعقوب، وزیر دفاع و پسر ملا عمر، بنیانگذار جنبش طالبان است.

به گفته منابع “نزاویسیمایا گازتا”، با جناح قندهار در رهبری طالبان واشنگتن امیدوار است در حل مشکل ایجاد یک دولت فراگیر در کابل به موفقیت دست یابد. منابع نزاویسیمایا گازتا” می‌گویند: “بر اساس شایعاتی که پس از دیدارهای متعدد با توماس وست در محافل مهاجرت سیاسی افغانستان در استانبول منتشر شد، قرار است رایزنی های قاطعی با گروه های سیاسی کلیدی افغانستان در خارج از کشور و رهبران گروه طالبان قندهار در ماه های دسامبر و جنوری برگزار شود. پیش بینی می شود که تا فوریه ۲۰۲۳ مصالحه لازم حاصل شود – هم از نظر مکانیسم تشکیل کابینه جدید وزیران و هم ترکیب شخصی آن. پس از آن، وزرای آینده از میان مهاجران سیاسی به کابل خواهند رفت، جایی که بلوک قدرت طالبان تحت کنترل قندهاری ها باید اجرای عملی توافقات حاصل شده را تأمین کند”.

به گفته منابع “نزاویسیمایا گازتا”، معماران آمریکایی مدل یک دولت فراگیر افغانستان نه تنها به ملا یعقوب، بلکه بر معاون اول نخست وزیر دولت طالبان، ملا عبدالغنی برادر، که رهبر “جناح قندهار” در رهبری سیاسی طالبان است، متکی هستند. به نوبه خود، ملا برادر که اولین قرارداد را با ایالات متحده در ۲۹ فوریه ۲۰۲۰ در دوحه امضا کرد و راه را برای به قدرت رسیدن طالبان در کابل هموار کرد، روابط دوستانه خود را با حامد کرزی رئیس جمهور پیشین کشور حفظ می کند. به گفته منابع افغان، به لطف ملا برادر کرزی که بیش از یک سال در حصر خانگی به سر می برد، چند روز پیش توانست از کابل به دبی پرواز کند. ناظران خاطرنشان کردند که کرزی و ملا یعقوب، اگرچه در هواپیماهای مختلف بودند، اما در همان روز به امارات متحده عربی پرواز کردند، جایی که فرستادگان آمریکایی قبلاً در آنجا حضور داشتند. سخنگویان طالبان بلافاصله شروع به صحبت در مورد همزمانی این سفرها کردند، اما امروز فقط افراد بسیار ساده لوح به این نظرات گوش می دهند.

تام وست و شرکای او بدون حل “مشکل حقانی” قادر به اجرای طرح ایجاد یک دولت جدید فراگیر در افغانستان نخواهند بود

اما “دیپلماسی شاتل” رایزنی فعال آمریکایی ها با مهاجرت سیاسی افغانستان و رهبران گروه طالبان قندهار، بدون حل “مشکل حقانی” نمی تواند موفق باشد. سراج الدین حقانی، وزیر امور داخله طالبان و در عین حال رهبر شبکه تروریستی به همین نام (ممنوع در فدراسیون روسیه) نه تنها به عنوان رقیب اصلی گروه قندهار در مبارزه برای قدرت در درون طالبان، بلکه به عنوان فردی مرتبط با پاکستان، و از طریق آن با چین – رقیب آشکار ایالات متحده در منطقه است. منابع “نزاویسیمایا گازتا” ادعا می کنند که گروه حقانی در مذاکرات با آمریکایی ها که بر قندهاری های درانی از جنوب افغانستان، رقبای اصلی حقانی ها – نماینده منافع غلزائی ها، پشتون های شرق افغانستان، تکیه دارند، شرکت نمی کند.

با این حال، سراج الدین حقانی توانایی استفاده از زور برای جلوگیری از اجرای توافقات پشت پرده آمریکایی ها، قندهاری ها و مهاجران سیاسی افغان را دارد: حقانی چندین ده هزار شبه نظامی را که از طریق ساختارهای وزارت امور داخله قانونی شده اند و همچنین صدها انتحاری را کنترل می کند.

تام وست و شرکای او بدون حل “مشکل حقانی” قادر به اجرای طرح ایجاد یک دولت جدید فراگیر در افغانستان نخواهند بود. بدیهی است که در اینجا چندین سناریو ممکن وجود دارد. اول تلاش برای مذاکره با سراج الدین حقانی از طریق دعوت از او به مشارکت سودمند متقابل با امتیازدهندگان (مثلاً با تعمیم مدل فعلی رشوه خواری سیستماتیک رهبران گروه قندهار که در آن آنها هر هفته از طرف آمریکایی، طبق منابع مختلف، از 40 تا 80 میلیون دلار به دست می‌آرند). سناریوی دوم کودتای نظامی-سیاسی در کابل توسط نیروهای گروه قندهار است که وزارت دفاع و ارتش طالبان را در اختیار دارند و در نتیجه سراج الدین حقانی مجبور به ترک کشور و رفتن به پاکستان می شود. سناریوی سوم، حذف فیزیکی سراج الدین حقانی (چه با کمک پهپاد آمریکایی و چه در نتیجه یک حمله انتحاری است که به طور سنتی به داعش ممنوعه در روسیه نسبت داده می شود).

سراج الدین حقانی توانایی استفاده از زور برای جلوگیری از اجرای توافقات پشت پرده آمریکایی ها، قندهاری ها و مهاجران سیاسی افغان را دارد

با تطبیق موفقیت آمیز یکی از سناریوهای “راه حل نهایی” “مشکل حقانی”، ائتلاف ایالات متحده – قندهار با مشارکت مهاجران سیاسی، می تواند ظهور یک دولت جدید فراگیر در کابل را اعلام کند. مولوی هیبت الله آخوند، “امیر سایه” رسمی طالبان نمی تواند در این مورد مشکل جدی ایجاد کند: همانطور که منابع افغان “نزاویسیمایا گازتا” خاطرنشان می کنند، به او اهرم های نفوذ قوی از طریق سرویس های مخفی پاکستان که به احتمال زیاد رهبریشان در دسیسه سیاسی جدید افغانستان به برندگان ملحق خواهد شد، وجود دارند. در نهایت، جایگزین کردن یک “امیر سایه” طالبان با نام دیگری بسیار آسان است، زیرا هیچ کس تا به حال هیبت الله آخوند واقعی را ندیده است.

بازندگان سیاسی این ترکیب با مدل امریکایی یک دولت فراگیر در افغانستان بدیهی است که رقبای ژئوپلیتیکی واشنگتن در منطقه – چین، روسیه، ایران- خواهند بود. ظهور دولتی با وزرای منتخب توماس وست در کابل به معنای کاهش بیشتر و سریع نفوذ پکن، مسکو و تهران بر اوضاع افغانستان است. علاوه بر این، حتی حضور احتمالی شخصیت روان‌درمانگر حامد کرزی در این کابینه که نامعلوم است به چه دلایلی در مسکو او را “خودی” تلقّی می‌کنند، مشکل تقویت نفوذ کشورهای منطقه در افغانستان را حل نخواهد کرد.

نویسنده آندری سرینکو خبرنگار و تحلیلگر روزنامه نزاویسیمایا گازیتا

بدنبال حمله به کاردار سفارت پاکستان در کابل که منجر به زخمی شدن یک محافظ این سفارت شد، وانگ یو، سفیر چین در کابل خواهان تامین امنیت سفارت کشورش در کابل شده است.

آقای وانگ یو، در دیدار با شیرمحمد عباس استانکزی، معین سیاسی وزارت امور خارجه‌ طالبان گفتگو کرده و در باره تامین امنیت نمایندگی های سیاسی این کشور در افغانستان بحث و رایزنی کرده است.

عبدالقهار بلخی، سخنگوی وزارت خارجه طالبان در رشته توییتی نوشته که سفیر چین از امنیت «سراسری در افغانستان» اظهار خرسندی کرده است.

در این دیدار، استانکزی به سفیر چین اطمینان داده است که طالبان به هیچ‌کسی اجازه نخواهد تا از خاک افغانستان علیه کشوری دیگر استفاده کند.

او گفته که تأمین امنیت نمایندگی‌های سیاسی کشورها در افغانستان برای طالبان قابل اهمیت است.

در این دیدار، استانکزی به سفیر چین اطمینان داده است که طالبان به هیچ‌کسی اجازه نخواهد تا از خاک افغانستان علیه کشوری دیگر استفاده کند

روز جمعه (۱۱ قوس)، عبیدالرحمان نظامانی، کاردار سفارت پاکستان در محوطه سفارت این کشور در کابل هدف حمله قرار گرفت اما او از این حمله جان سالم بدر برد. در این حمله یک محافظ سفارت زخمی شد.

داعش مسئولیت این حمله را بر عهده گرفته و اخیرا این گروه از جریان حمله تصاویری را هم منتشر کرد.

طالبان می‌گویند که عامل حمله را بازداشت کرده‌اند و او عضوی داعش است.

پیشتر به سفارت روسیه در کابل نیز حمله شد در آن حمله چهار شهروند افغانستان و دو دیپلمات روسیه کشته شدند.