احمدضیا یعقوبی، ولسوال زنهخان و سرپرست ولسوالی خواجه عمری ولایت غزنی می گوید که در سقوط جمهوریت شخص رییس جمهوری مسوول است و به گفته او خیانت از بالا صورت گرفت.
آقای یعقوبی به خبرگزاری بخدی گفت: «متاسفانه خیانت از بالا صورت گرفت و احتمال توافق رئیس جمهوری با مخالفین هم زیاد بود چون دلیل اول و عمده این بود که کمک هوایی اصلا وجود نداشت و کماندوها هم که وظیفه سازماندهی و رهبری جنگ را داشتند پیشاپیش ساحه را ترک گفتند و در ولسوالی همسایه ما جغتو جابجا شده بودند.»

آقای یعقوبی نزدیک به ده سال همزمان مسوولیت اداره دو ولسوالی مهم و به شدت ناآرام را به عهده داشت.
به گفته یعقوبی بسیاری از نیروهای جنگی پیشاپیش پیام های مبنی بر اینکه منطقه را ترک کنند دریافت کرده بودند.
او گفت: «آنها (کماندوها) پیشاپیش سیگنال اینکه باید جنگی صورت نگیرد دریافت کردند و یک عده نیروی محدود که به آنها پیامی نرسیده بود وبی خبر بودند به جنگ با دشمن مصروف بودند اکثری ولسوالی های پشتون نشین راحت تسلیم شدند و ولسوالی های که جنگیدند و از جمهوریت دفاع کردند توان مقاومت نداشتند و مجبور به فرار شدند.»
در پانزدهم اگست 2021 پس از فرار اشرف غنی احمدزی رییس جمهوری سابق از کابل عملا نظام جمهوریت سقوط کرد و گروه طالبان یک بار دیگر در افغانستان به حاکمیت رسید.
اداره بیشتر ولایات بدون جنگ به طالبان تحویل داده شد و تمامی جنگ افزار بدست افراد این گروه افتاد.
برخی کارشناسان می گویند که زمینه سقوط قبلا فراهم شده بود و نظام به اصطلاح جمهوریت برای گسترش قدرت و نفوذ طالبان به این گروه باج می داد.
سنگ های نیمه قیمتی برای طالبان
احمدضیا یعقوبی، ولسوال زنهخان می گوید که دولت سنگ های نیمه قیمتی این ولسوالی را برای طالبان باج داده بود.
به گفته یعقوبی تلاش های او برای اعزام نیرو از مرکز برای واپس گیری کامل زنهخان از کنترول طالبان هیچگاه محقق نشد.
یعقوبی به خبرگزاری بخدی گفت: «ولسوالی زنه خان دارای سنگ های نیمه قیمتی بود با این که در تسلط مخالفان بود ما اطلاع داشتیم و نمونه سنگ آن ولسوالی را به مقام ولایت رساندیم و به ریاست معادن به کابل فرستاده شد که توسط مخالفان از زنه خان و طرف دیگر ولسوالی سیدآباد میدان وردک استخراج غیر قانونی صورت میگرفت، این سنگ ها توسط طالبان به پاکستان منتقل می شد.»

احمدضیا یعقوبی می گوید که در زمان سقوط، نخست نیروهای کماندو از ولسوالی خواجه عمری تخلیه شدند
ولسوالی زنه خان از ولسوالی های به شدت ناآرام غزنی بود که بارها میان نیروهای دولت سابق و طالبان دست بدست شد. پس از ناآرامی ها در ولسوالی خواجه عمری در 17 کیلومتری شهر غزنی، به فرمان محمد اشرف غنی رییس جمهوری احمدضیا یعقوبی، سرپرست این ولسوالی تعیین شد.
آقای یعقوبی نزدیک به ده سال همزمان مسوولیت اداره دو ولسوالی مهم و به شدت ناآرام را به عهده داشت.
در ماه حمل ۱۳۹۷ علی دوست شمس ولسوال خواجه عمری همراه با چهارده تن از نیروهای امنیتی این ولسوالی از سوی طالبان کشته شدند.
طالبان چندین ساعت کنترول اداره ولسوالی را در دست داشتند اما با اعزام نیرو از کابل، طالبان از این ولسوالی عقب رانده شدند.
احمدضیا یعقوبی می گوید که در زمان سقوط، نخست نیروهای کماندو از ولسوالی خواجه عمری تخلیه شدند به گفته او بعدا پولیس ساختمان فوماندانی امنیه را ترک کردند.
او گفت که در زمان ترک ولسوالی در مسیر راه با طالبان درگیر شدند که در نتیجه چندین تن در این درگیری کشته شدند.
یعقوبی به خبرگزاری بخدی گفت که در حال حاضر شماری از همکاران سابق او در حبس طالبان قرار دارند و تعدادی هم در مناطق مختلف مخفی زندگی می کنند.
خبرنگار: علی راشد ملکزاده
خبرگزاری بخدی