اعضای کمیسیون حقیقت یاب سقوط شهر قندوز امروز در کابل طی یک کنفرانس خبری در باره تحقیق شان به خبرنگاران توضحیات دادند و تاکید کردند که تحقیق ۲۰ روزه شانرا در ۲۰۰ صحفه به حکومت افغانستان سپرده اند.
آنها گفتند که در این تحقیق دریافتند که عوامل مختلفی در سقوط قندوز نقش داشته، امرالله صالح، از اعضای این کمیسیون گفت که عدم مدیریت در سطح رهبری نیروهای امنیتی، حضور افراد مسلح غیر مسوول، بی برنامگی دولت و عدم سوق و اداره نیروهای امنیتی از عوامل عمده سقوط قندوز بوده است.
آقای صالح هر گونه دسیسه از قبل طراحی شده در داخل نظام در سقوط قندوز را رد کرد و گفت که طالبان از یک سال قبل بدین سو برای حمله به این شهر برنامه ریزی کرده بودند.
تحقیق شفاف
امرالله صالح، می گوید که اعضای کمیسیون در زمان تحقیق تحت هیچ فشار سیاسی، اخلاقی و حقوقی قرار نداشتند و یکی از دلایل تاخیر در نشر گزارش این بوده است که آنها منتظر برخی اطلاعات تازه بوده اند.
او هر گونه شایعات مبنی بر اینکه این کمیسیون گزارش شان را براساس خواسته حکومت و گرفتن امتیاز از حکومت و نرم تر کردن روحیه گزارش تهیه کرده را به شدت رد کرد و گفت که انها بخاطر مردم قندوز و افراد که در جنگ این شهر قربانی شده اند، به شکل شفاف و بی طرفانه در باره علل و دلایل سقوط قندوز تحقیق کرده اند.
دستور جنگ از پاکستان
امرالله صالح گفت که آنها به اسناد دست پیدا کرده که نشان می دهد، جنگ قندوز از پاکستان رهبری و مدیریت می شد و فرماندهان طالبان در این جنگ با افرادی در پشاور پاکستان در ارتباط بودند.
به گفته صالح، اعضای کمیسیون حقیقت یاب تلفن هایی را شنود کرده اند که قوماندان های طالبان در هنگام حمله به شهر قندوز با افرادی در پشاور پاکستان همواره در تماس بوده و از آنها دستور می گرفته اند.
او افزود که در این جنگ طالبان همیشه از اصطلاح “مهمان” استفاده می کردند، او در این باره معلومات داد که این اصطلاح بیشتر برای افسران و جنرالان پاکستانی به کار برده می شود که در جنگ با طالبان حضور دارند.
طالبان در ارتباط تلفنی شان همواره به همدیگر تاکید داشتند که از مهمانان خوب نگهداری کنید نگذارید که آنها دستگیر و یا تلف شوند.
این عضو کمیسیون حقیقت یاب همچنان تاکید کرد که در این جنگ طالبان از سلاح های بسیار پیشرفته کار گرفته بودند.
براساس اطلاعات که در اختیار اعضای کمیسیون حقیقت یاب قرار گرفته، در جنگ قندوز صدها طالب کشته شده اند اما رقم دقیق تلفات در دست نیست.
گفته شده است که در این جنگ نیروهای پولیس و اردوی ملی تلفات بسیار اندک دارند و شماری آنها زخمی شده اند اما پولیس محلی به کمیسیون حقیقت یاب گزارش داده که ۳۶ تن این نظامیان کشته شده اند.
همچنان، در جنگ قندوز طالبان ۳۷ عراده وسایط نقلیه جنگی و به تعداد هزار میل سلاح مختلف را با خود برده اند.
برخی از طالبان زمانی کشته و زخمی می شوند که در زمان حمله به خانه های مردم و تجاوز به زنان در شهر قندوز باهم درگیر می شوند.
اعضای کمیسیون حقیقت یاب می گویند که آنها فقط در باره علل و دلایل سقوط شهر قندوز تحقیق کردند و اینکه در هنگام تصرف این شهر بدست طالبان و پس از آزادی سازی شهر چه اتفاق افتاد، مربوط به کار این کمیسیون نمی شود.
دلایل سقوط
امرالله صالح می گوید که طالبان با برنامه ریزی دقیق و هدفمند به شهر قندوز حمله کرده و نیروهای امنیتی را که ماه ها با آنها جنگیده بوند و این نیروها را خسته ساخته بودند، غافلگیر کردند.
او این احتمال را هم رد نکرد که هسته ای خوابیده و نفوذی طالبان در شهر قندوز در زمان حمله فعال شده بود و از طرف دیگر جنگ جبهه ای نیز علیه نیروهای امنیتی از چهار استقامت آغاز شده بود.
به گفته صالح، پولیس محلی سه ماه در برابر طالبان جنگیده بودند و با توجه به درخواست های مکرر اما حکومت از این نیروها حمایت نکرده است.
این عضو کمیسیون حقیقت یاب به خبرنگاران گفت که قبل از جنگ، نیروهای اردوی ملی در قندزو به دلایل از هم پاشیده بودند و بخش این نیروها از ولایت قندوز به بیرون منتقل شده بودند که در این باره یکتن از افسران بلند پایه اردوی ملی در بازداشت قرار دارد و قرار است در محکمه نظامی محاکمه شود.
او تایید کرد که در زمان حمله طالبان به شهر قندوز، نیروهای امنیتی با یک دست وپاچگی و عدم مدیریت مواجه شدند و این باعث شده که آنها عقب نشینی کنند.
در گزارش حقیقت یاب سقوط شهر قندوز، بزرگترین عامل سقوط این شهر ضعف و عدم مدیریت رهبری در سطح ولایت خواند شده است.
امرالله صالح می گوید که کمیسیون حقیقت یاب به موارد بر نخورده اند که نشان دهد نیروهای امینتی به دلایل کمبود مهمات و غذا محل وظیفه خود را ترک کرده باشند بلکه به گفته او ناکامی در پیچیدگی ساختا و عدم اطاعت پذیری در زمان جنگ باعث شده است که شهر سقوط کند.
او می گوید که کمیسیون نهادها و اشخاص که مرتکب کوتاهی و غفلت وظیفه ای شده آنها را شناسایی کرده و به رییس جمهوری معرفی کرده است.
انتقاد از ارگ و شورای امینت ملی کشور
در گزارش که کمیسیون حقیقت یاب سقوط قندوز در اختیار رسانه ها قرار داده، از ارگ ریاست جمهوری و شورای امینت ملی انتقاد شده است.
در این گزارش آمده است که خلاهای بسیار زیادی در شیوه کار شورای امنیت ملی کشور وجود دارد و این خلاها باعث شده است که کشور به ویژه شهر قندوز در یک فضای ابهام آمیز قرار گیرد.
در گزارش پشنهاد شده است که باید اصلاحات و تغییرات اساسی در ساختار و نحوه کاری شورای امینت ملی ایجاد شود.
شبکه خاکستری
اعضای کمیسیون حقیقت یاب گفتند که شبکه ای موسوم به خاکستری در قندوز فعال است که این گروه باعث تضعیف دولت شده است، امرالله صالح به این شبکه اصطلاح شبکه نه سیاه و نه سفید را به کار برد به این معنا که اعضای ان زیر سایه دولت هستند برای تعضیف دولت کار می کنند اما طرفدار طالبان هم نیستند.
او می گوید که این شکبه از سوی برخی مقامات در کابل حمایت می شوند و یک حکومت مواذی را در قندوز ایجاد کرده اند.
نیروهای امنیتی در قندوز همزمان که با طالبان در جنگ بوده علیه شبکه خاکستری نیز مبارزه می کردند.
کمیسیون حقیقت یاب سقوط قندوز، پیشنهادهای مشخصی را برای نابود سازی این شبکه به حکومت پیشنهاد کرده است.
