خبرگزاری بخدی با ده ها تن از شهروندان شامل سرمایه گذاران، دانشجویان، کارگران و کسبه کاران مصاحبه کرده است و تمامی افراد که همراه آنان مصاحبه شده از شرکت در انتخابات پیشمان هستند و بیشتر مصاحبه شدگان گفتند که روال عادی زندگی شان را از دست می دهند.
این مصاحبه در کابل، بامیان و چند ولایت دیگر صورت گرفته است و به شکل گزینشی نظریان برخی از مصاحبه کنندگان در این گزارش انعکاس یافته است.
تاثیر بد طولانی شدن انتخابات در اقتصاد مردم
زهرا حسینی، دانشجو و باشنده ولایت بامیان می گوید که طولانی شدن انتخابات بر وضعیت اقتصادی و اجتماعی مردم بامیان تاثیر منفی گذاشته است.
خانم حسینی به خبرگزاری بخدی گفت: ̎مردم بامیان تمامی فعالیت های اجتماعی شامل سرمایه گزاری شان را به حالت تعلیق در آورده و می گویند که به خاطر انتخابات نمی توانند کاری انجام دهند.̎
او افزود که در این اواخر قمیت کالا در بازار های ولایت بامیان به گونه بی سابقه ای بلند رفته و ساکنان این ولایت در نبود کار و درآمد مالی با مشکلات فزاینده ای در خرید مواد اولیه روبرو شده اند.
حسینی گفت: ̎تنها محصول زراعتی بامیان کچالو است در حالیکه همه ساله مقدار زیاد این محصول به دیگر ولایت ها صادر می شد اما امسال خرید و فروش کچالو در بازار ها متوقف است و دهقانان محصولات شان را روی دست نگهد داشته اند تا نتیجه انتخابات ریاست جمهوری اعلام شود.̎
به گفته این دانشجو، تمامی پروژه های حقوق بشری، اجتماعی و بازسازی در ولایت بامیان به حالت تعلیق در آمده و نیز شماری از کارمندان دولتی و موسسات که به یکی از ستاد های انتخاباتی وابسته هستند، به وظایف شان حاضر نمی شوند.
او افزود که حتی اساتید دانشگاه و برخی از دانشجویان دانشگاه بامیان در این اواخر به صنف های درسی حاضر نمی شوند و می گویند که منتظر هستند تا اوضاع سیاسی کشور مشخص شود.
عدم فعالیت کارخانه ها
محمد یونس مهمند، رئیس شرکت خانه سازی و ساختمانی شاداب ظفر می گوید که از انتخابات و صحبت در این مورد خسته شده و از اینکه صدایش شنیده نمی شود دوست ندارد درد دلش را بیان کند، او اما پس از صحبت با خبرنگاران خبرگزاری بخدی قناعت کرد که در مورد مشکل تجاری اش صحبت کند.
آقای مهمند گفت که قبل از برگزاری انتخابات، سرمایه گزاری و خانه سازی در کشور رونق یافته بود و به امید اینده بهتر خرید و فروش ساختمان و خانه زیاد انجام می شد اما به گفته او با طولانی شدن انتخابات رکود اقتصادی در این بخش حاکم شده است.
مهمند می گوید که خود او به دو نامزد ریاست جمهوری کمک مالی کرده اما حالا از این کارش پشیمان است.
به گفته او، تمامی سرمایه گذاران خارجی که پیش از این با شرکت شاداب ظفر شریک بودند، در این اواخر سرمایه های شان را از کشور بیرون کرده و خودشان نیز افغانستان را ترک کرده اند.
مهمند افزود بر بنیاد گزارش هایی که از شرکت های ساختمانی و خانه سازی به او رسیده، در حال حاضر ۷۵ درصد فعالیت های این شرکت ها متوقف شده و همه روزه ده ها کارگر از شرکت ها به دلیل نبود کار اخراج می شوند.
ایجاد سردرگمی
شمس الله، مالک شمس پلازا واقع در چهارراهی پل سرخ کابل است او در ماه حمل سال روان پول زیاد را برای ساخت یک مارکیت شش طبقه سرمایه گزاری کرد.
آقای شمس به خبرگزاری بخدی گفت: ̎از طولانی شدن روند انتخابات و وضعیت سر در گم افغانستان بسیار نگران هستم و چندان امیدوار نیستم که روند سرمایه گذاری به حال عادی برگردد و دوباره بازار افغانستان به سال های قبل برگردد.̎
او می گوید که در انتخابات شرکت کرده اما حالا از این کارش سخت پشیمان است.
اتش زدن کارت رای
حفیظ الله دانشجوی دانشگاه کابل می گوید که در انتخابات ریاست جمهوری به امیدواری های زیاد به پای صندوق رای رفته انهم به خاطر استحکام پایه های دموکراسی در کشور.
حفیظ الله افزود در حالیکه رییس جمهور دلخواهش پیروز این انتخابات نشد اما به گفته او باید یک نفر رییس جمهور شود که این کشور را از بحران کنونی نجات دهد.
به گفته این دانشجوی دانشگاه کابل، تقلب های گسترده در انتخابات، از افغانستان در جامعه جهانی چهره ای بدی ترسیم کرده است.
حسین فیضی، از دانشجویان دانشگاه کابل نیز می گوید دیگر علاقه ندارد حتی یک کمله و یک جمله در مورد انتخابات بشنود.
آقای فیضی گفت: ̎کارتم را آتش زدم و دیگر حاضر نیستم که برای از دست دادن درس های دانشگاه و رکود اقتصادی و از دست دادن کار و کاسبی شهروندان، در انتخابات آینده شرکت کنم.̎
به گفته او، دو نامزد ریاست جمهوری، رای مردم، اقتصاد کشور، امنیت و سیاست را به گروگان گرفته اند و اینکه وضعیت اقتصادی و معیشتی مردم و کسانیکه به آنها رای دادن چگونه است برای این دو نامزد مهم نیست.
خوشحال، دانشجو در کابل می گوید که طولانی شدن انتخابات او را بیش از حد خسته کرده و در انتخابات های اینده شرکت نخواهد کرد.
به گفته خوشحال، در طول سمستر بهاری تنها یک ماه درس خوانده اند و بقیه روزها یا استاد نبوده و یا هم از جانب اداره دانشگاه رخصت بوده اند.
دفن پپکر دموکراسی
محمد علی، شهروند کابل می گوید که در دور اول انتخابات ریاست جمهوری شرکت کرده اما به گفته او به دلیل اینکه در این دور حق به حقدار نرسید، از رفتن به پای صندوق رای در دور دوم خودداری کرده است.
ظفر موسوی، کارگر در کابل می گوید که ما رای دادیم و حالا بر سر امتیاز گیری، دو نامزد کنار نمی آیند.
آقای موسوی گفت: ̎اگر امکان می داشت که مردم رای خود را پس می گرفتند حالا صندوق های رای خالی خالی بود.̎
او افزود که تشکیل حکومت موقت و یا توافق سیاسی دو نامزد بر سر تشکیل دولت وحدت ملی با امتیاز های مساوی به معنی دفن پیکر دموکراسی در افغانستان است.
عزیزه یک تن از شهروندان کابل می گوید که او به امید یک افغانستان درخشان در انتخابات به پای صندوق رای دهی رفته است و اما بی خبر از اینکه دو نامزد شرایط زندگی برای مردم را چنین دشوار کرده اند.
بانو عزیزه گفت که انتخابات تاثیرات منفی بر روحیه او و نحوه زندگی خانواده اش داشته است.
او گفت: ̎از این پس باید غذا و پوشاک ارزان قیمت تهیه کنیم، پول نیست که خرید کنیم و بد تر از همه تمامی دستاورد های زنان در یک دهه اخیر در حال نابودی است.̎
عبدالمبین، یک تن از دوکانداران در منطقه کوته سنگی می گوید که روزانه افراد که در دکان او مراجعه می کنند را می شمارد.
او گفت: ̎امسال هیچ کار نیست در خیاطی و دلیل کم کاری هم تاثیر انتخابات است مردم پول ندارند و لباس نو آماده نمی کنند.”
به گفته عبدالمبین در حالیکه کمتر از دو هفته به عید سعید قربان، مانده بود فقط انگشت شمار افراد آمدند و لباس خریدند.
او افزود که تعداد شاگردانش از ده نفر به سه تن کاهش یافته و اکنون نیز کرایه دکان را پرداخت نمی تواند.
محمد امین، یک تن از خوراکه فروشان شهر کابل در مورد تاثیر انتخابات بر زندگی مردم می گوید که در این اواخر مردم تمامی مواد اولیه شان را به گونه پرچون خریداری می کنند و به دلیل نداشتن پول دستی توان خرید مواد به گونه عمده را ندارند.
نارضایتی های فزاینده
پیشتر وزارت تجارت و صنایع کشور اعلام کرد که با طولانی شدن روند انتخابات ریاست جمهوری، ۹ درصد در واردات کالا ها کاهش صورت گرفته است.
سخنگوی وزارت مالیه نیز گفت که عایدات گمرکی کشور ۱۸ درصد کاهش داشته است.
از سویی هم وزیر اقتصاد می گوید که در حال حاضر تمامی پروژه های بازسازی در کشور به حالت تعلیق درآمده و کمک های خارجی نیز متوقف شده است.
براساس گفته های وزیر مالیه بحران انتخابات پنج میلیارد دالر به اقتصاد افغانستان ضربه زده است.
بسیاری از شهروندان در صفحات اجتماعی از جمله فیسبوک از طولانی شدن بیش از حد روند انتخابات اعتراض کرده اند.
انتخابات ریاست جمهوری افغانستان طولانی ترین انتخابات دنیا خوانده شده است.
میلیون ها افغان که سرنوشت کار و فعالیت های شان بستگی به این انتخابات دارد، از ماه ها بدین سود منتظر اعلام نتیجه نهایی هستند.
