بنیاد انتخابات شفاف افغانستان “تیفا” یافته های خود از جریان روز رای دهی دور دوم انتخابات ریاست جمهوری در ۲۴ جوزا که از ۳۴ ولایت کشور به دست آمده را در گزارشی منتشر کرد.
تیفا گفته است که در روز رای گیری ۸۹۵۲ ناظر به شمول ۲۵۵۰ ناظر زن از سوی این موسسه در ۳۴ ولایت کشور از جریان رای دهی نظارت کرده اند.
بر بنیاد یافته های این نهاد، در انتخابات بیست و چهار جوزا، میزان اشتراک مردم نسبت به دور اول انتخابات ریاست جمهوری کمتر بوده و همچنان سطح تقلب صورت گرفته بیشتر از انتخابات گذشته بوده است.
محمد نعیم ایوب زاده، رئیس بنیاد انتخابات شفاف افغانستان امروز (پنجشنبه) در نشست خبری در کابل اعلام کرد، گزارش ناظران این نهاد در تمام ولایات کشور نشان می دهد که کمتر از شش میلیون افغان واجد شرایط رای دهی در انتخابات شرکت کرده اند.
او همچنین گفت، در صورتی که کمیسیون مستقل انتخابات محاسبه درست از اشتراک مردم در انتخابات ارایه کند، میزان اشتراک از مرز شش میلیون بیشتر نخواهد بود.
این در حالی است که پس از ختم پروسه رای دهی در انتخابات ۲۴ جوزا یوسف نورستانی، رئیس کمیسیون انتخابات اعلام کرد که سطح اشتراک مردم در دور دوم انتخابات بالاتر از گذشته و بیشتر از هفت میلیون تن بوده است.
اما پس از آن عبدالله عبدالله، نامزد دور دوم انتخابات ریاست جمهوری نسبت به اظهارات نورستانی واکنش نشان داد و گفت که رقم اشتراک مردم هفت میلیون نفر نبوده و از کمیسیون خواهان وضاحت در این مورد شد.
هنوز رقم دقیق اشتراک کننده در پروسه رای دهی انتخابات بیست و چهار جوزا از سوی هیچ نهادی منتشر نشده و این امر ابهامات زیادی را بر مشروعیت انتخابات وارد کرده است.
نعیم ایوب زاده، می گوید که در دور دوم انتخابات تقلب در شماری از ولایات بیشتر از دور نخست بوده و به گفته او بیشترین سطح تقلب در ولایت پکتیا صورت گرفته است.
آقای ایوب زاده از کمیسیون های انتخاباتی به خصوص کمیسیون شکایات انتخاباتی خواست تا در مورد آرای تقلبی به گونه دقیق تحقیق کرده و رسیدگی کامل انجام دهد.
در گزارش تازه این نهاد ناظر بر انتخابات افغانستان آمده که در ۲۷ ولایت کشور در ۲۱۸ مرکز رای دهی، صندوق ها به گونه غیر قانونی پر شده و در ۵ ولایت (غزنی، هلمند، قندهار، وردک، نورستان، پروان و لوگر) در ۱۸ مرکز رای دهی بخشی از راهی دهندگان بدون رنگ کردن انگشت رای داده اند.
در این گزارش گفته شده در ۱۹ ولایت و در ۳۳۷ مرکز رای دهی افراد دو و یا سه بار رای داده اند، در ۱۴ مرکز در ۷ ولایت درگیری مسلحانه میان هوادران دو نامزد صورت گرفته، در ۵۸۱ مرکز و در ۲۷ ولایت افراد زیر سن رای داده اند و در ۵۱۲ مرکز و در ۲۵ ولایت در جریان پروسه رای دهی کمپاین شده است.
بر بنیاد این گزارش، در ۴۱۱ مرکز در ۱۷ ولایت برگه رای دهی کم شده، در ۲۱۳ مرکز در ۱۷ ولایت از جمله ولایت های جنوبی و جنوب شرقی کشور مردان به جای زنان بدون رنگ کردن انگشت رای داده اند، همچنان تاخیر در آغاز پروسه رای دهی و بی کیفیت بودن رنگ از یافته های دیگر تیفا است.
بر اساس مشاهدات تیفا، در ۳۲ ولایت کشور تعداد ۵۹۶۰ مرکز رای دهی باز و ۱۵۷ مرکز به دلایل گوناگون بسته بوده است.
نگرانی ها قبل از برگزاری دور دوم انتخابات
نعیم ایوب زاده، رئیس بنیاد انتخابات شفاف افغانستان می گوید که آنها پیش از برگزاری دور دوم انتخابات نگرانی خود مبنی بر تقلب و تخطی را به کمیسیون های انتخاباتی ارایه کرده بود.
ایوب زاده گفت، کمیسیون انتخابات در مورد کارمندان متقلب این کمیسیون که از کار برکنار شده و به لیست سیاه رفته بودند به تیفا معلومات نداده است.
او می گوید که کمیسیون انتخابات باید سیستم معافیت را از بین برده و کارمندان متقلب خود را مجازات کنند.
به گفته ایوب زاده افزایش محلات رای دهی تاثیری در افزایش رای دهنده نداشته بلکه زمینه تقلب را فراهم کرده است.
“معضل پیش آمده کلید دارد”
مسئولان بنیاد انتخابات شفاف افغانستان می گویند که معضل پیش آمده میان یک نامزد انتخابات و کمیسیون مستقل انتخابات راه حل دارد و تنها حامد کرزی رئیس جمهوری افغانستان می تواند به این معضل پایان دهد.
صدیق الله توحیدی، عضو هیات رهبری تیفا از ریاست جمهوری خواست تا در مورد قضیه رئیس دارالانشای کمیسیون انتخابات هیاتی بی طرف را جهت بررسی تعیین کند و به معضل پایان بخشد.
او تاکید کرد که بی اعتمادی میان نامزد ریاست جمهوری و کمیسیون مستقل انتخابات نه تنها مردم را نسبت به این پروسه بی اعتماد می سازد بلکه بحران تازه ای را در کشور بوجود خواهد آورد.
آقای توحیدی برای رعایت اصل شفافیت در کار کمیسیون های انتخاباتی و برقراری اعتماد پیشنهاداتی را نیز ارایه کرد.
رسیدگی دقیق به صندوق ها و ارای مشکوک و نیز باطل کردن آرای تقلبی در حضور ناظران داخلی و خارجی از جمله پیشنهادات تازه این نهاد به کمیسیون انتخابات است.
توحیدی همچنین از کمیسیون شکایات انتخاباتی خواست تا به شکایات و یافته های نهاد مشاهد و ناظر انتخاباتی توجه جدی کرده و تصامیم این کمیسیون نیز به شکل علنی انجام شود.
او از دو نامزد ریاست جمهوری خواست تا از پیش داوری ها خود داری کرده و آماده پذیرش نتیجه نهایی انتخابات باشند.
خبرگزاری بخدی
