بامیان در مرکز کشور از محروم ترین ولایات کشور است که کمتر مورد توجه دولت مردان قرار گرفته است.
بخش آموزش در این ولایت با مشکلات خاصی مواجه است اما چشم انداز معارف در این ولایت روشن به نظر می رسد.
زمان احمدی خبرنگار خبرگزاری بخدی با محمد رضا ادا رییس معارف بامیان مصاحبه کرده است و نخست از او در مورد دستاورد های معارف این ولایت پرسیده است.
خداوند بزرگ را حمد و سپاس می گویم که ریاست معارف بامیان در سال 1391 موفقیت های چشمگیری داشته است.
در قدم اول می خواهم تشکر کنم از مردم شریف ولایت بامیان که در راستای بالا بردن کیفیت معارف با حکومت محلی و ریاست معارف همکاری کردند.
در سال گذشته ما بجز یک مورد که یک مکتب ما انفجار داده شد کدام حادثه دلخراش دیگر نداشتیم و به جرات گفته می توانیم که تمامی فعالیت ها دستاورد محسوب می شود.
در بخش زیر بنا به عرض برسانم که در سال گذشته توانستیم که برای 12 مکتب در ولایت بامیان تعمیر بسازیم که خودش یک دستاورد بزرگ و بنیادی برای بامیان است.
همچنان، بر اثر سعی و تلاش کارمندان معارف و معلمان مکاتب، با موسسات همکار خود، کیفیت معارف در ولایت بامیان تا حدی ارتقا یافت که جذب پنجاه و نه درصدی فارغان صنف دوازدهم مکاتب بامیان به موسسات تحصیلات عالی و نیمه عالی یکی از نمونه های آن است.
در بخش تطبیق برنامه های وزارت معارف هم توانستیم که 99 درصد برنامه را در بخش های سواد آموزی، تعلیمات تخنیکی و مسکلی، تعلیمات اسلامی، تعلیمات عمومی و بخش تربیه معلم تطبیق کنیم.
ما در سال گذشته در زمینه تعلیمات مسلکی و تخنیکی توانستیم که طبق برنامه “انستیتوت وترنری” را در سطح ولایت بامیان و در بخش تعلیمات اسلامی یک دارالحفاظ را در ولسوالی کهمرد این ولایت فعال بسازیم که فعالیت آنها برای سال دوم جریان دارد.
برنامه های سواد آموزی هم بصورت بسیار خوب اجرا شد و فارغان بخش تعلیمات عمومی هم از 3500 به 4500 نفر ارتقا پیدا کردند.
در کل تمامی برنامه های ریاست معارف بامیان در سال گذشته به گونه بسیار خوب تطبیق شده که به همین عملکرد خوب، یک تقدیر نامه و یک مدال از سوی مشرانو جرگه و یک مدال برای بهترین کار از سوی تیم پی آرتی مستقر در بامیان به ریاست معارف اهدا شده است.
حضور دختران بامیان در مکاتب نیز از سال 1386 به این سو، سالانه یک فیصد افزایش داشته است. در سال گذشته 45 درصد شاگردان مکاتب بامیان را دختران تشکیل می دادند و چون پروسه شمولیت مکاتب برای سال تعلیمی 1392 ادامه دارد، ما امیدوار هستیم که حضور دختران بامیان در مکاتب افزایش یابد.
فعلا در مکاتب سراسر ولایت بامیان 145 هزار دانش آموز مشغول فراگرفتن تعلیم هستند و انتظار می رود که ظرف پانزده روز آینده پنج هزار تن دیگر نیز به این شمار افزود شود.
آقای ادا با این حال، مشکلات هم در بخش معارف ولایت بامیان هم وجود دارد؟
البته در راستای پیشرفت معارف در ولایت بامیان ما چالش ها و مشکلات دوامدار و متواتری داریم که در مدت کم حل نمی شود.
در شرایط فعلی آنچه برای ما بسیار مهم است و مردم نیز نیازمند آن هستند، موضوع کمبود صنف درسی است. در سال جدید تعلیمی ما در مکاتب سراسر ولایت بامیان به 2020 اتاق درسی نیازمند هستیم.
در سال گذشته بودجه داشتیم که با آن برای مکاتبی که اتاقی درسی کم داشتند خانه ها را به کرایه می گرفتیم اما در سال تعلیمی جدید ما متاسفانه این بودجه را نداریم و این مسئله مشکل بزرگی است که بر مشکلات معارف بامیان افزوده است.
کمبود معلمان مسلکی هم یکی دیگر از مشکلاتی است که فراروی رشد کیفیت معارف در ولایت بامیان قرار دارد. ما در حال حاضر بیشتر از 1200 معلم فارغ صنف دوازده داریم که خود این شرایط چالش برانگیز است و این معلمان حد اقل باید فارغ صنف 14 می بودند.
در این راستا تلاش های ما جریان دارد که طی چند سال آینده این معلمان به صنف 14 ارتقا پیدا کنند از طرف دیگر کسی حاضر به رفتن در مکاتب مناطق دور دست بامیان نیستند و ما در سراسر ولایت بامیان 737 معلم قرادادی داریم.
جناب ادا، چند مکتب در ولایت بامیان وجود دارد و چه تعداد آنها تعمیر دارد؟
یک نکته در این زمینه قابل توجه است؛ مکاتبی که قبلا ابتداییه بوده متوسه شده و مکاتبی که متوسطه بود به لیسه ارتقا پیدا کرده و در حال حاضر تمامی آنها نیازمند تعمیرهای الحاقیه است.
ما فعلا 353 مکتب در سطح ولایت بامیان داریم که از این جمله 132 مکتب تعمیر ندارد که خودش یک مشکل بسیار بزرگ است، البته 2020 اتاق درسی که قبلا یاد آور شدم، مکاتب را نیز شامل می شود که تعمیر دارد اما اتاق درسی کم دارد.
گزارش های وجود دارد که در برخی مناطق تعدادی از مکاتب حتی خیمه هم ندارد و دانش آموزان در فضای باز درس می خوانند، تاحال نهادی حاضر به کمک در این زمینه شده است؟
ما در سال روان پولی را برای ارتقای کیفیت معارف داریم که بر اساس این برنامه هیچ مکتبی بدون خیمه نخواهد ماند اما سیستم استفاده، محافظت و نگهداری از این امکانات و تعهد مسئولان در قبال مردم و وظیفه یک شرط عمده و اساسی پنداشته می شود.
من امیدوارم که همکاران ما صدای ما را بشنوند و در این زمینه توجه خاص به خرچ داده و اطفال این وطن را از این همه مشکلات نجات دهند.
آقای ادا، چنانچه در جریان هستید میتود درسی هم تغییر کرده و قرار بود برای صنوف ده، یازده و دوازده کتاب جدید توزیع شود، این برنامه در سال جدید تعلیمی در ولایت بامیان تطبیق خواهد شد؟
کتاب ها به دسترس ما قرار گرفته و ما در سال گذشته توانستیم که تا صنف یازده کتاب توزیع کنیم و برای صنوف دوزاده نیز در سال روان کتاب جدید توزیع خواهد شد.
با وصف مشکلاتی که موجود است بازهم همکاری مردم ما می تواند که همه مشکلات را حل بسازد.
در سال جدید تعلیمی برنامه دولت بویژه وزارت معارف افغانستان برای رشد کیفیت معارف در ولایت بامیان چه است؟
در مجموع وزارت معارف همه ساله، برای تطبیق برنامه خوبتر نامی سال را برای انجام کاری مسما می کند و امسال نیز نام سال تعلیمی، “متوازن سازی معارف در سطح کشور” انتخاب شده است.
ما امیدواریم که بتوانیم این برنامه را در ولایت بامیان هم تطبیق کنیم. در این زمینه شدید به همکاری مردم نیاز داریم تا بتوانیم نه در شعار بلکه در عمل معارف را متوازن و با کیفیت بسازیم.
به عنوان پرسش آخر، در سال 1388 خورشیدی معارف ولایت بامیان از سوی وزارت معارف به عنوان معارف”ممتاز” در سطح کشور شناخته شد، چه کارهایی لازم است تا بار دیگر معارف بامیان لقب ممتاز را کسب کند؟
تطبیق برنامه ها به صورت درست و اساسی یکی از کارهای است که باید صورت بگیرد.
در سالی که ما توانستیم نام معارف خوب را در سطح کشور کسب کردیم از ارزیابی جذب فارغان صنوف دوازده به دانشگاه ها و موسسات تحصیلی نیمه عالی بود.
امسال هم کارمندان ریاست معارف بامیان تلاش های خستگی ناپذیری را انجام دادند که در نتیجه آن رقم جذب فارغان صنوف دوازدهم به موسسات تحصیلات عالی و نیمه عالی که در سال 1390 بیست فیصد بود، در سال 1391 به پنجاه و نه درصد افزایش یافته است. ما تلاش داریم و بازهم متعهد به عملکرد خوب هستیم.
تشکر و سپاس از شما اقای ادا