جبهه ملی افغانستان، از گروه های مخالف سیاسی حکومت است که به تازگی، توسط شماری از شخصیت های جهادی، جنرال دوستم ، حاجی محمد محقق و احمد ضیا مسعود ایجاد شده است.
این گروه، تغییر نظام سیاسی از ریاستی به پارلمانی را در اولویت مبارزات خود قرار داده و بر غیر متمرکز ساختن سیستم اداری تاکید دارد.
جبهه ملی اخیرا در نشستی بین المللی، که در شهر برلین آلمان برگزار شده بود، با شماری از نمایندگان کنگره امریکا و پارلمان آلمان، در باره افغانستان پس از 2014 بحث و گفتگو کردند.
این نشست با انتقادهای شدیدی از سوی حکومت افغانستان روبروشد.
محمد الیاس یورش خبرنگار خبرگزاری بخدی، گفتگویی با آقای احمد ضیا مسعود رییس جبهه ملی، انجام داده و از او در باره اهداف این جبهه، مشکلات موجود در کشور و نحوه پیاده کردن برنامه های این گروه سیاسی پرسیده است.
تشکر آقای مسعود! از دید شما به عنوان رییس جبهه ملی، سیاست های کلان این جبهه در بار حل معضلات کنونی کشور، چیست؟
تشکراز شما وخبرگزاری بخدی، ببینید، معضلات ملی افغانستان مربوط میشود به موضوعات گوناگون امنیتی، ساختار حکومت، موضوعات اقتصادی و مسائل دیگری که به زندگی عام مردم ارتباط می گیرد.
ما براین عقیده هستیم، تا زمانیکه یک اصلاحات اساسی و بسیارعمیق، درساختارسیاسی بوجود نیاید این مشکلات قابل حل نیست و به همین دلیل، تمام تأکید ما بر اینست که ساختار سیاسی باید تغییر کند.
ما براین باورهستیم که نظام سیاسی افغانستان باید از”نوع ریاستی” به “سیستم پارلمانی” تغییر یابد، والی ها انتخابی باشند تا مردم بالای خود وتصمیم شان اطمینان پیدا کرده و اعتماد به نفس ملی به وجود بیاید. ازسوی دیگر مقامهای حکومتی نیز باید در برابر مردم احساس مسئولیت کنند. با “تغییرنظام” هم زمینه رشد اقتصادی فراهم می شود و در عین زمان، ما می توانیم با داشتن نخست وزیری که در برابر پارلمان احساس مسئولیت می کند، بر تضمین اراده مردم برای تعیین سرنوشت شان تاکید کنیم.
اگر قرار باشد نظام سیاسی تغییرکند ، فکرنمی کنید بحران فعلی افزایش پیدا کند؟
به نظرما (جبهه ملی)، بحران کنونی در کشور به دلیل ساختار سیاسی ناکار آمد به وجود آمده است، ساختار متمرکزی که هم رییس جمهور نمی تواند به مردم خدمات را عرض کند وهم تمام امور را در اختیار خود گرفته است.
ادامه این گونه نظام سیاسی در کشور باعث شده که همه چیز در دفتر شخص رئیس جمهورخلاصه شود.علاوه بر این کم تحرکی این دفتر نیز بر مشکلات کنونی افزوده است.
ما بر این باوریم که اصلاحات اساسی باید از درون ارگ و از دفتر رییس جمهور آغاز شود.
من به چند نمونه بسیار کوچک اشاره می کنم، ببینید یک مشکل بزرگ در افغانستان عدم تطبیق بودجه است. چرا کسی نمی تواند بودجه خود را بیشتر از 40 یا 50 در صد مصرف کند؟ این یک نمونه بسیار کوچکی است که امروز دامن گیر اقتصاد ما شده است. دلیلش هم این است که همه کارها به یک اداره ناکارآمد “تمرکز” پیداکرده و از سوی دیگر، فساد هم به اوج خود رسیده است، بنابر این با بودن این عوامل بحران های کشور، در حال افزایش است.
ما فکر می کنیم که در این صورت، بهترین روش، “تقسیم کار” است و به همین علت، در جهان نظام های غیر متمرکز را پیشنهاد می کنند، تا وظایف و صلاحیت ها تقسیم شوند.
تجربه ها نشان داده که درآن صورت (استقرار نظام پارلمانی) بخشی ازصلاحیت های رییس جمهور به والیان ولایت ها تعلق می گیرد و کارها به شکل بهتری انجام می شود.
شما ببینید درنظام فعلی میان ریس جمهور”کرزی” و یک “پادشاه” هیچ فرقی وجود ندارد و ایشان (کرزی) در برابر هیچ نهادی احساس مسئولیت نمی کند.
پیش از اجلاس برلین، سرو صدهایی در باره دیدگاه جبهه در باره حکومت فدرالی، مطرح شد. در این مورد نظریات مشخص جبهه چیست؟
من بر این باورم که در طول تاریخ افغانستان، همیشه نظامهای سلطنتی بر مردم ما حاکم بوده و این نظام های مقتدر و مستبد بر سرنوشت سیاسی و اجتماعی این مردم حاکمیت کرده اند.
به نظر ما گذار ازآن شرایط سخت و دشوار، برای مردم ما سخت بوده و حرکت به سوی حکومت فدرالی که بسیار مدرن است، شاید برای مردم قابل قبول نباشد.
ما براین باوریم که تا رسیدن به آن مرحله “زمان” نیازداریم. ما نیاز به تجربه داریم تا بتوانیم به آن مرحله (فدرالیزم) برسیم. پیشنهاد ما این است که درگامهای نخست، باید برای چند مرحله، نظام پارلمانی را تجربه کنیم و مردم به آن عادت کنند، مردم حق مشارکت خود را بدانند و در آینده ها، نسل های بعدی در این باره تصمیم خواهند گرفت.
برای رسیدن به نظام پارلمانی؛ چه گامهای عملی از سوی شما برداشته شده است؟
ما و برادرانی که درمجموعه جبهه ملی گردهم آمدیم “قدرت دولتی” نداریم، اما به عنوان یک اپوزیسیون سیاسی، پیشنهادات خود را با مردم شریک می سازیم، این خواست ماست تا لویه جرگه برگزار شود و ساختار نظام تغییر کند.
شما به مشارکت مردمی برای تغییر نظامی سیاسی اشاره کردی، اما اخیرا جبهه ملی برای تغییر در ساختار نظام به برلین رفت؟
با اعلام موجودیت جبهه ملی، ما تمامی برنامه های خود را ارائه کردیم، اینطور نبوده که اول به آلمان رفته باشیم و بعد با مردم صحبت کرده باشیم، ما گردهمایی های بزرگی را در ولایت های کاپیسا، کابل و سایر نقاط کشور داشتیم و برنامه های جبهه را به شکل واضح به مردم ارایه کردیم.
جبهه ملی در مورد دفتر طالبان برخورد چندگانه داشته است، شما بعنوان رئیس جبهه ملی، آخرین تصمیم تان در این مورد چیست؟
ما معتقد به صلح هستیم، هرگروه شورشی اگر بیاید و با روند سیاسی در کشور همسو شود، قانون اساسی افغانستان را بپذیرد و معتقد به تمام ارزشهای انسانی باشد، جبهه ملی آنها را بعنوان یک شهروند می پذیرد.
اما اینکه طالبان حاضر نشوند تا قانون اساسی را بپذیرند، حقوق شهروندی دیگران را نقض نکنند؛ اشارات آقای جنرال دوستم در همین نقطه بوده که نسبت به این مسئله همه ما به نحوی، شاکی هستیم.
اگر طالبان قانون اساسی را قبول کنند ما هیچ مشکلی با آنها نداریم وبحیث یک شهروندعادی، می توانند زندگی مسالمت آمیزی داشته باشند و در کنار هم برای ساختن وطن کار می کنیم.
شما در گفتگو با یکی از رسانه های خارجی، کرزی را شبیه به طالبان خوانده اید ، شناخت شما بعنوان کسی که سالها با او(کرزی) کار کرده اید از ایشان چیست؟ آیا او واقعا شبیه طالبان است؟
تمام عملکرد رئیس جمهور در راستای تأمین منافع طالبان است، اگر ایشان در طول ده سال گذشته اراده ای برای مبارزه با تروریزم و طالبان می داشت بساط و گلیم طالبان از این سرزمین جمع می شد.
به نظر ما، علت اصلی دوام جنگ در کشور سیاست های مبهم حکومت و شخص رییس جمهور در برابر طالبان، القاعده و نیروهای شورشی است.
ببینید! چرا کسانیکه در جریان جنگ دستگیر می شوند محاکمه نمی شوند؟ کسانیکه می خواستند حملات انتحاری را انجام دهند، چرا بدون محاکمه رها می شوند؟ در طول یک سال گذشته 800 شورشی از زندانهای افغانستان رها شده اند، مفهوم این امر چیست؟چگونه ممکن است در یک مدت زمانی کم صدها زندانی از زندان قندهار فرار کنند؟ من به صراحت می گویم که در تمامی این موارد حکومت دست دارد و شریک قضایا است.
جناب مسعود! شما تا چه اندازه باور دارید که جبهه ملی پایدار باقی بماند و بتواند برای رسیدن به اهدافش مبارزه کند؟
تمام اصول و ارزشهایی که جبهه ملی افغانستان به آن معتقد است در راستای منافع مردم است، ما یکجا براساس مصلحت های عام مردم افغانستان مبارزه می کنیم و این اهداف را دنبال خواهیم کرد.
اگر کسی در نیمه راه خود را کنار بکشد یا منحرف شود دقیقاً در تضاد با منافع ملی افغانستان عمل میکند.من یقین دارم کسانیکه امروز در جبهه ملی افغانستان حضور دارند به منافع ملی باور دارند و هر نوع امتیاز و پیشنهاد از طرف حکومت برایشان اهمیت ندارد، خواست ما تنها منافع ملی است و بس.
شما باور دارید که اعضای رهبری جبهه ملی با رییس جمهور یا گروه دیگری برای بدست آوردن امتیاز معامله نمی کنند؟
تا جایی که من معلومات دارم یقین دارم که با هیچ کسی کنار نمی آیند و معتقد به افکار جبهه ملی افغانستان هستند.
شما با ائتلاف ملی افغانستان و دیگر شخصیتهایی که در مخالفت سیاسی با حکومت قرار دارند، برنامه ها و خواسته های مشترکی دارید. چرا زیر یک چترکلان و یک جریان سیاسی وسیع حرکت نمی کنید؟
به همه معلوم است که این ائتلاف ها تازه ایجاد شده اند. فعالیت سیاسی و مبارزات مدنی یک شبه نتیجه نمی دهد و نیازمند زمان است، ما باید در طول زمان نتایج کار مبارزات سیاسی را مشاهده کنیم و به نقد آن بپردازیم.
من فکر میکنم این نهادها باید یک مدتی درمیان مردم فعالیت کنند و نتایج کارشان را نیز ارزیابی کنند.در طول زمان شناخت پیدا می شود، مشترکات پیدا می شود.
من یقین دارم که همه این نهادها یکجا می شوند.خصوصاً ائتلاف ملی افغانستان با جبهه ملی.
ما با ائتلاف ملی اشتراکات زیادی داریم، اهداف ما مشترک است.ما برادرانی هستیم که سی سال با هم مشترک زندگی کردیم و مبارزات سیاسی مان را به پیش بردیم. بنا بر این من به این باورم که ما نمی توانیم جدای از هم باشیم وشما شاهد باشید که صد در صد پس از مدتی باهم، یکجا خواهیم شد.
تشکر از شما
