ولایت پروان در همسایگی کابل به عنوان یک ولایت کلیدی نقش مهمی در تحولات سیاسی و اقتصادی پایتخت داشته و دارد.
این ولایت به دلیل قرارگرفتن در مسیر شاهراه کابل – مزار شریف از موقعیت استراتژیکی خاصی برخورداراست و ازسوی دیگر به سبب قرارگرفتن درمسیر ولایات مرکزی (راه هزارجات) سالانه شاهد مسافرت شمار زیادی به سوی این مناطق است.
حاجی ذکی زاهد رییس شورای ولایتی پروان در گفتگوی ویژه با خبرگزاری بخدی از پیشرفت برنامه های بازسازی و نیز از چالشهای مهمی که این ولایت را تهدید می کند سخن گفته است.
در آغاز اگر در مورد کارکردهای شورای ولایتی و شخص تان به عنوان رییس این شورا صحبت کنید و اینکه چه مشکلاتی در این ولایت وجود دارد و دستاوردهای شما در حل این مشکلات چیست ؟
البته در دو دوره شورای ولایتی پروان که من حضور داشتم ، شورای ولایتی پروان با وجود مشکلات مانند عدم موجودیت امکانات ، ضعف در مدیریت نهادهای محلی ولایت و موارد دیگر ؛ توانسته است که دستاوردهای چشمگیری داشته باشد.
اگر اشاره کوتاهی به کارکردهای شورای ولایتی و بویژه از آغاز کارم به عنوان رییس شورای ولایتی پروان داشته باشم از موارد ذیل یاد آوری کرد. البته قبلا باید بگویم که طبق میکانیزم ها و لایحه کاری شوراهای ولایت، باید با آغاز کار هردوره؛ رئیس و هیئت اداری شورا و کمیسیون های کاری شورا از طرف اعضای آن انتخاب شود که ما این مراحل را موفقانه پشت سر گذراندیم.
در قسمت وظایفی که به شوراهای ولایتی در قانون تسجیل شده، تا حال دستاوردهای خوبی داشته ایم. بصورت مستمر از عملکرد نهادهای حکومتی در پروان نظارت و بررسی صورت گرفته که کمیسیون نظارتی ما در این راستا نهایت تلاش خود را کرده است و در جاهایی که مشکلات وجود داشته، توانسته ایم اصلاحات بیاوریم.
حضور شورای ولایتی در جلسات انکشافی، امنیتی و سکتور های دیگر در سطح ولایت خیلی چشمگیر بوده و در راستای بهبود روند کار و پیشرفت ها همواره همکار ادارات محلی پروان بوده ایم.
در شورای ولایتی پروان برنامه ی منظمی برای حل مشکلات اهالی پروان وجود دارد و هموطنان ما که با مشکلاتی در سطح ولایت مواجه می باشند همواره به ما مراجعه کرده اند و ما توانسته ایم که رضایت مردم را با خود داشته باشیم .
اما باید پذیرفت که شوراهای ولایتی در افغانستان پس از جنگهای طولانی، یک تجربه جدید بوده و زمانگیر است تا از یک وضعیت جنگی به فضای دموکراتیک برسیم و ما همه این مشکلات را تحمل کرده ایم و برای آینده روشن در سطح کشور و بخصوص ولایت پروان امیدوار هستیم.
در مورد میزان همکاری مقام های ولایت پروان با شورای ولایتی، شما تا چه اندازه از این همکاری راضی هستید؟
افغانستان بیش از 30 سال جنگ را سپری کرده و در حال حاضر نیز متأسفانه بخش هایی از کشور از طرف شورشیان و مخالفان تهدید می شود. این فضای جنگی باعث می شود تا بخش های اجرایی دولت کمتر به نهادهای دموکراتیک مانند شوراهای ولایتی توجه کنند و پروان هم از این امر مستثنا نبوده است.
ما تا کنون مشکلات زیادی را در این راستا متحمل شده ایم و گاها این عدم درک موقعیت باعث تنش هایی نیز شده اما خوشبختانه نسبت به سالهای گذشته وضعیت بهبود پیدا کرده است.
درمجموع من کاملاً از وضعیت رضایت ندارم و تایید می کنم که ما همواره مشکلات خود را با مقامات داشته ایم که بخشی از این مشکلات می تواند طبیعی باشد.
به هر حال از مقامات محلی در پروان تقاضا داریم تا برای آمدن اصلاحات در سطح ولایت و رسیدگی هر چه بیشتر به مشکلات مردم آنگونه که ما با آنها همکار هستیم ، آنها نیزبا شورای ولایتی همکاری بیشتر داشته باشند.
وضعیت معارف در ولایت پروان چگونه است؟ آیا شما کارکرد نهادهای مسئول را تائید می کنید و آیا کارکرد این ارگان کافی بوده است؟
در سال های گذشته ما در اکثر نقاط پروان تعمیربرای مکاتب نداشتیم ، معلمین مسلکی وجود نداشت؛ اما در حال حاضر در بسیاری از نقاط پروان برای مکاتب تعمیر ساخته شده و از این ناحیه مشکل ما تا حدی رفع شده است. در قسمت معلمین مسلکی هنوز هم با مشکلاتی روبرو هستیم و مردم ما در این مورد نگرانی دارند و بارها در این باره شکایاتی را از مردم دریافت کردیم.
در قسمت معارف مواردی که باعث کندی کار شده عمدتاً به دلیل مشکلاتی است که در اکثر ولایات کشور نیز وجود دارد. متأسفانه اشخاص با نفوذ، مقامات و شماری از نمایندگان پارلمان ازولایت پروان در تبانی با مسئولان معارف پروان یک نوع رویکرد سیاسی دارند.
در این مورد رئیس صاحب جمهور هم در سخنرانی های خود در گذشته اشاراتی داشتند که باید معارف ما غیر سیاسی شود اما متاسفانه در ولایت پروان به این موضوع توجه نشده و امیدوار هستم که در این قسمت رسیدگی شود.
خواست ما این بوده است که وزارت معارف کشور کسانی را در این راستا بگمارند که زیر بار زورمندان نروند تا مستقلانه برای بهبود وضعیت تعلیم و تربیه برای مردم کار کنند.
ولایت پروان به عنوان یک ولایات هم مرز با کابل دارای چه اهمیتی است و توجه دولت در این قسمت کافی بوده است یا خیر؟
پروان در طول تاریخ از اهمیت خاصی در همجواری کابل برخوردار بوده است.داشتن امنیت خوب در پروان تأثیر مستقیم بالای امنیت کابل دارد و بد امنی آن همچنان تأثیر مستقیم بالای پایتخت دارد. از سوی دیگر پروان یک ولایت ترانزیتی است که تمام ولایت شمالی و مرکزی افغانستان از طریق پروان به کابل وصل می شوند.
ازسوی دیگر پایگاه نظامی بگرام که یکی از مراکز بزرگ نظامی خارجیها در افغانستان است نیز در همین ولایت موقعیت دارد.
با این همه ولایت پروان مستلزم توجه جدی حکومت مرکزی است. تا کنون با وجود اهمیتی که پروان برای حکومت مرکزی دارد به این مهم پرداخته نشده است.
شورای ولایتی پروان در این مورد بارها اظهار نگرانی کرده و خواهان توجه جدی حکومت برای بازسازی ولایت پروان شده؛ اما نگرانی های ما متأسفانه تا حال نتیجه نداشته و به خواست ما کمتر توجه شده است.
از دید شما آیا پروسه صلح در پروان توانسته کاری انجام دهد یا خیر؟
در مورد پروسه صلح باید گفت که، طبیعتاً هر انسانی خواهان صلح است به ویژه مردم افغانستان که در طول جنگ های گذشته همه داشته های خود را از دست داده اند. آغاز روند صلح برای همه یک نوید بود.
اما روندی که بنام صلح در کشور آغاز شد با مشکلات زیادی همراه بود. ما در سطح پروان به مواردی برخوردیم که میشود گفت موجودیت شورای صلح در ولایت علاوه بر آنکه توانمندی آوردن صلح را نداشت ، علاوه بر آن خود یک مانع در برابر صلح بود.
شما میدانید که قبل از آغاز پروسه صلح نیز مقامات حکومتی در سطح مرکز و ولایت ها بارها از مخالفان خواسته بودند که با حکومت یکجا شوند؛ اما این خواسته ها و دعوت ها نتیجه نداشت.
با آغاز پروسه صلح نیز در پروان به عنوان یک نمونه شخص والی در رأس شورای صلح قرار دارد، با این حال چگونه ممکن است، صلح تأمین شود؟.
کسانی که بعنوان اعضای شورای صلح برگزیده شده اند کسانی نیستند که بتوانند از عهده این مسئولیت برآیند.
زمانیکه رئیس شورای ولایتی بامیان، شهید ضحاک از سوی مخالفان ربوده شد، شورای ولایتی پروان مداخله کرد . یک میکانیزم را برای حل آن مشکل ارائه کرد که متأسفانه هیچ توجهی ازسوی مقام های ولایت و شخص والی در این زمینه نشد.
خواست ما از مقام ولایت پروان این بود، افرادیکه نمایندگان همان ناحیه یا ولسوالی در شورای عالی صلح هستند بروند به منطقه و با مخالفان صحبت کنند اما متاسفانه در شورای صلح پروان کسی یافت نشد که از منطقه باشد و بتوان با مخالفان مسلح گفتگو کند. ما آدرس را نداشتیم که دلیل آن می تواند بی توجهی مقامات ولایت و سفارشی بودن شماری از اعضای شورای عالی صلح دراین ولایت باشد.
متاسفانه همه این بی توجهی ها باعث شد که رئیس شورای ولایتی بامیان توسط مخالفان کشته شود.
از مدتی بدینسو نا امنی ها در پروان افزایش یافته است ، عوامل این نا امنی ها چیست؟
ولایت پروان از یک موقعیت استراژیک برخوردار است ، پروان یکی از ولایت های ترانزیتی است و هرگونه خلای امنیتی در پروان مستقیماً بالای امنیت پایتخت تأثیرگذار است.
ازسوی دیگر این ولایت برای مخالفان نیز ازاهمیت بالایی برخوردار است به همین دلیل دراین اواخر مخالفان حکومت توجه بیشتر بالای این ولایت کرده اند.
در مقابل این تحرکات مخالفین، عملکرد و شدت کار مسئولین امنیتی پروان خیلی چشمگیر بوده و در بسیاری از موارد توانسته اند مخالفان را با شکست مواجه سازند که می شود از ولسوالی های شینواری و کوه صافی یادآوری کرد.
در روزهای اخیر طالبان تلفات زیادی در این مناطق داشته و نیروهای امنیتی پروان به موفقیت های خوبی دست یافته اند، اگر این پروسه ادامه پیدا کند وبه نیروهای امنیتی پروان کمک بیشتری شود می توان امیدوار بود که وضعیت امنیتی در پروان بهبود پیدا کند.
نقش افراد با نفوذ، نمایندگان پارلمان و همچنین ارگانهای حکومتی را در تأمین امنیت و یا دامن زدن به نا امنی ها چگونه می بینید؟
موقعیت افراد ذکر شده میتواند برای تأمین امنیت کمک کند و همچنین این افراد میتوانند در نا امنی ها نیز سهم بگیرند. تا حال در بعضی موارد ما نسبت به عملکرد این مقامات ناراضی هستیم
گفته میشود در بعضی از موارد ولایت پروان خارج از صلاحیت خود کار میکند مثلاً در توزیع زمین های دولتی به خویشاوندان شان، شما در این مورد معلومات دارید و اگر دارید چه اقداماتی برای جلوگیری از آن انجام داده اید؟
بلی! چندی پیش شماری از معلمین مکاتب به شورای ولایتی مراجعه کردند و در این مورد نگرانی داشتند، زمین های که قرار بود برای معلمین ولایت پروان توزیع شود، برای شماری از اعضای خانواده های مقامات ولایت توزیع شده است.
ما بخاطر روشن شدن این موضوع، کمیسیون نظارتی خود را موظف ساختیم تا در مورد نگرانی معلمین بررسی های خود را انجام دهند و هر زمان نتیجه این بررسی ها بدست آمد، حتماً آنرا در اختیار مطبوعات قرار می دهیم.
به نظر شما وضعیت جوانان و زنان در این ولایت چگونه است و آیا این اقشار نقش موثری در پیشرفت ولایت پروان داشته اند یا خیر؟
در جوامع مدنی و در کشورهای دموکراتیک جوانان و زنان نقش چشمگیری در روند پیشرفت و ساخت و ساز دارند. افغانستان هم از ده سال بدینسو وارد یک روندی شده که باید در آن زنان و جوانان نقش مرکزی داشته باشند و ما ناگذیر هم هستیم که از این حالت بیرون شده و پروسه های دموکراتیک را تجربه کنیم، چون به آن ضرورت داریم.
بخاطر رسیدن به یک فضای دموکراتیک و داشتن یک حکومت خوب و مردمی باید برای جوانان و زنان اهمیت داده شود. در حال حاضر حضور زنان و جوانان در ادارات محلی پروان کمرنگ شده و این مساله باعث نگرانی عمده ی ما شده است.
امیدوارم که بتوانیم در آینده جوانان و زنان توانمندی که از استعداد عالی برخوردار اند و با سیستم های نوین اداری و تکنالوژی آشنا اند، از طریق پروسه اصلاحات اداری وارد ادارات پروان شوند. ما به نیروی جوان نیاز داریم.
همین اکنون نهادهای فعال اجتماعی زنان و جوانان در پروان وجود دارند. این نهاد ها اکثراً با شورای ولایتی همکار هستند و شورای ولایتی پروان هم تلاش دارد به جوانان و زنان این ولایت کمک کند تا آنها بتوانند جایگاه اصلی خود را دریابند.
در پایان اگر کدام گفتنی دیگری داشته باشید؟
با توجه به مشکلات و کمبودی های که در پروان وجود دارد از مقام های این ولایت می خواهیم که برای بهبود وضعیت در سطح ولایت تلاش کنند. در کنار این مساله از مردم ولایت پروان نیز می خواهم که با نهادهای دولتی همکار باشند.
مقام های ولایت پروان نیز وظیفه دارند که به مشکلات مردم رسیدگی کنند، و با نمایندگان مردم در شورای ولایتی نیز همکار باشند.
.
گفتگو کننده: نصرالله اقبال
