قزاقستان بزرگترين كشور آسيای ميانه در آستانه تجربه تازهی دموكراسى، بعد از فروپاشی اتحاد شوروی، قزاقستان دارای استقلال شد و ملت قزاق فصل تازهی از حكومتداری را آغاز كرد، از روزهای نخست استقلال مردان با اقتدار به كرسی رياست جمهوری تكيه زد و سه دهه حكمران بزرگترين كشور در آسيای ميانه شد، او نورسلطان نظر بايوف بود. خيلي ها او را ریيس جمهور فراموش ناشدنی برای قزاقستان میدانند اما تعدادی او را يك ديكتاتور میدانند، او با كسانی كه تهديد امنيت ملی شان تلقی میشد برخورد جدی نمود و با اقتدار حكومت كرد و به كشور نو پای خود برنامههای بلند مدت ساخت و به اقتصاد قزاقستان قدرت تازه داد.
آقای نظربايوف بعد از سه دهه در ماه حوت سالپار از قدرت كنار رفت و اما دقيقن سه هفته قبل از كنارهگیری از مقامش برنامهای به ارزش چند میلیارد دالر را برای گسترش خدمات اجتماعی و همچنین افزایش حقوق و مزایای کارکنان دولت اعلام کرد. او همچنین وعده داد که برای تقویت زیرساختهای اقتصادی، سرمایهگذاریهای قابل توجهی صورت خواهد گرفت.
نظربايوف برای اقتدار قدرت خود، قاسم جومارت توکایف را بعنوان سرپرست رياست جمهوری اعلام كرد. قاسم جومارت توکایف 65 ساله که ریاست مجلس سنای قزاقستان را بر عهده داشت، در پی استعفای نظربایف، کفیل ریاست جمهوری شد. توكايوف فرد مورد اعتماد آقای نظربايف است، او فرد درجه اول در حزب نور وطن است، حزبی كه نظربايف رييس آن است.
نخستین تصمیم وی به عنوان رییس جمهور درخواست برای تغییر نام پایتخت یک میلیون نفری این کشور بود. او درخواست کرد برای بزرگداشت رییس جمهور نام پایتخت قزاقستان از آستانه به نورسلطان تغییر کند. خيلی ها اين كار او را جلب اعتماد نظربايوف (پدر ملت) میدانند.
قاسم جومار توکایف، در روز های نخست در یک سخنرانی تلویزیونی اعلام کرد:” هموطنان عزیز، تصمیم گرفته ام انتخابات ریاست جمهوری زودهنگام در تاریخ 9 جون 2019 (19 جوزا ) برگزار شود.”
مردم و دولت برای انتخابات زودهنگام دست بهکار شدند و خيلیها اميدوار به فصل تازه مردم سالاری در قزاقستان است. اما تعداد ديگر به اين تغييرات و تحولات سياسی خوشباور نيستند و ميگونيد همه چيز برنامه ريزى شده است و فرد مورد نظر نور سلطان نظربايوف، ریيس جمهور خواهد شد و نياز به انتخابات نيست.
با این حال کمیسیون مرکزی انتخابات قزاقستان اعلام کرد که نامزدان ریاست جمهوری میتوانند مطابق قانون اساسی این کشور در کمیسیون مذکور ثبت نام کنند.
تا پایان موعد مقرر (6 می 2019) 9 نفر از چهرههای سیاسی و نمایندگان احزاب این کشور در این کمیسیون ثبت نام کردند که 7 نفر از این افراد توانستند مجوز شرکت در انتخابات را دریافت کنند. کاندیداهای ریاست جمهوری این کشور میبایست به زبان قزاقی تکلم کرده و عاری از 107 نوع بیماری ذهنی و جسمی باشند.
٢٦ اپريل اعضای ” حزب ملی سوسیال دموکرات قزاقستان” اعلام کردند از شرکت در انتخابات زودهنگام ریاست جمهوری در این کشور خودداری میکنند و حالا هفت تن بر كرسی رياست جمهوری رقابت میكنند.
ليست كانديدا تاييد شده از طرف كميسیون مركزي انتخابات قزاقستان قرار ذیل است:
1 – قاسم ژومارت توکایف، نماینده حزب (نور اوتان)
2 – سادیبیک توگل، نماینده انجمن جمهوریخواهی (اولی دالا)
3 – امانگلدی تاسپیخوف، نماینده فدراسیون انجمنهای تجاری قزاقستان
4 – دانیا یسپایوا، نماینده حزب دموکراتیک (آق ژول)
5 – تولیتای رحیمبیکاف، نماینده حزب میهنی دموکراتیک (خلق آیول)
6 – ژامبیل احمدبیکاف، نماینده حزب (کمونیست قزاقستان)
7 – امیرجان کوسانوف، نماینده جنبش ملی-میهنی (آلت تگدری)
(دانیا اسپایوا) کاندیدای حزب (اق ژول) و تنها زن داوطلب در این انتخابات در برنامه انتخاباتی خود بر رقابت و تجارت گسترده به عنوان اساس توسعه دایمی، حفاظت از استقلال و منافع ملی و مبارزه با فساد تمرکز کرده است.
اما کارشناسان تا حدود زیادی پیروزی توکایف در انتخابات را حتمی کرده است.
تبلیغات انتخاباتی کاندیدهای کرسی ریاست جمهوری در قزاقستان روز 11 ماه می آغاز و تا 8 جون ادامه خواهد داشت.
انتخابات زودهنگام ریاست جمهوری در قزاقستان 9 جنوری سال جاری میلادی ( فردا) برگزار میشود.
همچنین کمیسیون مرکزی انتخابات قزاقستان درخواست 45 ناظر سازمانهای بینالمللی برای نظارت بر انتخابات ریاست جمهوری این کشور را پذیرفته است.
قاسم ژومارت توکایف، نماینده حزب (نور اوتان)
جالب است بيدانيد!
حکومت قزاقستان دمکراتیک و از نوع جمهوری ریاستی است. رییسجمهور در راس کشور و دولت قرار دارد و قدرت اجرایی دست دولت بوده و قدرت قانونی دست پارلمان میباشد.
رهبر زمان کمونیسم قزاقستان یعنی نورسلطان نظربایف پس از استقلال به ریاستجمهوری قزاقستان رسید و از سال ۱۹۸۹ همچنان در این منصب باقی ماندهاست، نورسلطان نظربایف در ۴ دسامبر ۲۰۰۵ میلادی انتخاب شد.
بر پایه قانونی که در سال ۲۰۱۰ میلادی در قزاقستان به تصویب رسید، نخستین رئیسجمهور قزاقستان حتا پس از استعفایش از مصونیت کامل قضایی برخوردار است.
برپایه این قانون، نخستین رئیسجمهوری قزاقستان را نمیشود بازداشت کرد، محبوس کرد یا برای اعمالی که حین ریاست جمهوری خود یا پس از آن دوره انجام داده پاسخگو دانست. این مصونیت طبق قانون همچنین شامل داراییهای رئیسجمهور نخستین و خانواده او میشود.
نور سلطان نظربایوف
خبرگزاری بخدی
