عبدالله عبدالله، رییس اجرایی حکومت وحدت ملی می گوید که افغانستان می خواهد که از موقعیت جغرافیایی و ظرفیت های آبی خود نهایت استفاده را کند و مطابق اصول و قوانین استفاده از آبهای این کشور هم برای مصارف داخلی و هم برای کشورهای همسایه مجاز باشد.
آقای عبدالله که در کنفرانس “آب برای حیات” در شهر دوشنبه پایتخت تاجیکستان صحبت می کرد به صراحت اعلام کرد که در حال حاضر آب تنها یک ماده طبیعی نیست بلکه به گفته او این ارزش به یک منبع استراتژیک برای خیلی از کشورها تبدیل شده است.
او گفت: “ما همه می دانیم که امروزه آب یک ماده طبیعی نیست، بلکه به یک منبع استراتژیک تبدیل شده، که به شکل مستقیم در روابط سیاسی، توسعه یی و اقتصادی کشورهای همسایه تاثیر گذار است.”
رییس اجرایی افزود که استفاده ناسالم از آبها نه تنها مشکلات را حل نمی کند بلکه به گفته او عدم توسعه اجتماعی و اقتصادی را نیز در پی خواهد داشت.
افغانستان و ایران در مورد استفاده از آب های رودخانه هیرمند جنجال دارند، این دو کشور در سال 1973 معاهده ای در مورد چگونگی استفاده از آب این رودخانه امضا کردند اما کارشناسان می گویند که این معاهده نابرابرانه است.
طالبان در سال 1994 آب هیرمند را به روی ایران بست اما جریان اب پس از فروپاشی این رژیم از سر گرفته شد.
ایران می گوید که افغانستان مقدار آب که در معاهده ذکر شده را نمی دهد اما جانب افغانستان گفته که این معاهده زیر فشارهای سیاسی آنزمان به کابل تحمیل شده و همچنان ایران مقدار آب را که در معاهده ذکر شده که باید بخرد پولش را نداده است.
استفاده از آب
عبدالله عبدالله، در کنفرانس “آب برای حیات” گفت که پس از این کشورش قصد دارد که از آب هایش نهایت استفاده را کند.
آقای عبدالله می گوید که افغانستان یک کشور کوهستانی است و می تواند به ذخایر و تنظیم آب در منطقه تبدیل شود.
او اعلام کرد که قرار است ظرفیت ذخایر ابی در افغانستان افزایش یابد و از آن برای کشاورزی، تولید انرژی برق و دیگر نیاز های کشور استفاده شود.
رییس اجرایی افزود که سه دهه جنگ در افغانستان زیربنا و ظرفیت های تنظیم آب این کشور را از بین برده است، اما او می گوید که در جریان سیزده سال گذشته به کمک کشورهای همسایه و جامعه جهانی پیشرفت های زیاد در کشورش صورت گرفته است.
عبدالله با اشاره به تغییرات اقلیمی، مشکلات زیست محیطی و افزایش توقع و خواست های مردم، گفت که هر روز ارزش آب بیشتر می شود.
او با توجه به اهمیت آب در بخش اقتصادی می گوید که آب ها باید به شکل درست تنظیم شود و زمینه استفاده سالم برای دیگران نیز از این ارزش فراهم شود.
افغانستان با وجود داشتن منابع کافی آب، همه ساله با خشکسالی روبرو می شود و بیشتر آب ها به کشورهای همسایه سرازیر می شود.
براساس آمار رسمی، سالانه میانگین آبهای سرزمینی که در افغانستان تولید می شود، 57 میلیارد مترمکعب است؛ اما منابع رسمی می گویند که کمتر از سی درصد این آبها در داخل افغانستان مورد استفاده قرار می گیرد.
بان کی مون، دبیر کل سازمان ملل نیز در کنفرانس آب برای حبات در دوشنبه، در مورد بحران احتمالی آب در جهان هشدار داد و از کشورهای جهان خواست که در تعهدات خود نسبت به مسائل آب و بهداشت عمومی بازنگری کنند.
آقای بان می گوید که تا ده سال دیگر 1,8 میلیارد نفر در جهان در مناطقی با ذخایر محدود آب زندگی خواهند کرد و دوسوم این افراد با کمبود شدید آب روبر خواهند بود.
او افزود که حدود یک هزار کودک زیر پنج سال هر روز در اثر مصرف آب آلوده و شرایط بد بهداشتی جان خود را از دست میدهند.
گفته می شود هفتاد درصد سطح زمین پوشیده از آب است ولی تنها دو و نیم درصد این آبها شیرین و قابل استفاده است. بسیاری از کارشناسان پیش بینی می کنند که کمبود آب در سطح جهان در سالهای آینده احتمالا سبب درگیری ها و ایجاد اختلاف ها میان کشورهای خواهد شد که به گونه مشترک از آبهای مرزی استفاده می کنند.
